Pabbi, viltu kaupa þennan bangsa af tombólunni okkar, við söfnum til styrktar Rauða Krossinum?
Þannig byrjar mýtan, börnin safna handa fátæku börnunum í þróunarlöndunum, láta ríka fólkið í hjálparstofnunum hafa ágóðann og þegar þau vaxa upp, þá finnst þeim eðlilegt að halda áfram að gefa til hjálparstofnanna, því stærri og meiri yfirbygging, því meira fé lætur fólkið af hendi til þeirra.
Einstaka fullorðnir (afar fáir þó) líta til baka um fertugt og spyrja: Hvar er öll þróunin í þróunarlöndunum?
Íslandi var kippt inn í vestræna heiminn með Marshall aðstoðinni eftir stríðið. Það passaði inn í myndina. Við þróuðumst nánast á tveim áratugum úr torfkofunum og yfir í gullöld Lýðveldisáranna. Myndin hér að ofan er af einum síðustu torfbæjarbúunum, tekin sirka 1965.
Nú er hjálparstarfið mun skipulagðara. Skrifstofur í öllum löndum, söfnunarkassar, auglýsingaherferðir, alþjóðlegar góðgerðastofnanir. En árangurinn er nánast enginn. Plástur á fótbrot. Kannski eru herferðirnar ekki nógu vel fjármagnaðar. Það er raunar þannig sem alþjóðlegu hjálparstofnanirnar myndu útskýra slakan árangur. Það vantar bara meira fé frá almenningi. Ef við gæfum þeim tíund, þá kannski gætu þeir hjálpað Eþíópíu, Nígeríu eða Suður Afríku.
En kannski eru aðrar ástæður að baki. Kannski skiptir engu máli hversu miklu fé væri safnað hjá fólki í iðnvæddu löndunum. Ég er á þeirri skoðun.
Af hverju?
Af því ég trúi ekki lengur á tilviljanirnar, ég veit fyrir löngu um Bilderberg og aðrar skuggaríkisstjórnir, ég veit um lobbíista hergagnaiðnaðarins og annara hagsmunahópa, ég þekki alþjóðlegu auðhringina, ég veit hvernig fáeinar elítufjölskyldur hafa í hundruðir ára, nei allt frá Rómaveldi eða jafnvel lengra aftur starfrækt sína gáfubanka (think-tank) þar sem þeir liggja yfir þróun heimsmála og skipuleggja hvernig framtíð skuli birtast, skipuleggja hvernig sama fólkið heldur áfram að stýra heiminum og ákvarða örlög okkar hinna.
Eins og Alan Watt sagði eitt sinn um drusluvæðingu ungu kynslóðarinnar. Ef samfélagshönnuðirnir vildu siðprútt samfélag, ef það passaði allt í einu inn í myndina hjá þeim, þá myndu Madonna, Lady Gaga og allar hofgyðjur klámvæðingarinnar skyndilega fara að syngja um siðprýði og að spara sig fyrir rétta mannin. Það er ekkert náttúrulögmál að þjóðfélagið skuli alltaf þokast í átt að siðleysi.
Rétt í þessu er hljómsveitin U2 í sviðsljósinu vegna mótmæla aðgerðasinna gegn skattahagræðingu hljómsveitarinnar. Aðgerðasinnarnir að baki þeim mótmælum benda á mjög athyglisverða staðreynd. Það eru bara smápeðin sem borga okurskattana. Þeir stóru finna leiðir til hagræðis. Þeir setja upp skrifstofu í öðru landi og borga skatta þar sem þeir eru lágir, eða ekki til staðar. Þeir stærstu, eins og álfyrirtækin á Íslandi, þeir semja og eru undanþegnir skattkerfinu. Þeir eru jafnari en hinir. Einokunarkóngar, sérréttindahópur.
Sérstaklega er þetta vandræðalegt fyrir Bónó, sem á fína “hjálparstofnun” sem hann kallar ONE, og dólgast þar með vinsælt dægurlag frá sjálfum sér, auk þess að daðra við Bilderberga og aðra sem vilja sameina alla undir einni alræðisstjórn.
Hjálparstofnun Bóno safnar miklu fé “til góðgerðamála”, árið 2009 skröpuðu þeir saman 9.6 milljón pundum. Þar af borguðu þeir sjálfum sér 5.1 milljón í laun, svo hefur slatti farið í að fljúga sjálfum Bónó um heiminn í líknarferðum. 1.2% af söfnunarféinu rötuðu til fátæka fólksins, en það er ekkert að marka, segja Bónó og félagar. Stofnunin er nokkurs konar PR skrifstofa, henni er helst ætlað að halda uppi stemmningu fyrir góðgerðastarfsemi, ekki standa í slíku sjálf.
En er Bónó og hans skattahagræðing og fjáröflunarmylla frávik frá reglunni?
Alls ekki, svona er þetta að jafnaði. Um það bil helmingur fer í laun, svo senda þessar stofnanir hver annari peninga í dæmigerðum Vatnsbera svikahring, A sendir B, B sendir C, C sendir A. Þannig að féið gengur í hring, þeir styrkja hver annan um svipaðar upphæðir, bókhaldslega eru þetta “góðgerðamálefni”, en í leiðinni “sparnaður”, þeir spara sér útgjöld til fátæka fólksins, sem kann hvort sem er ekkert með fé að fara.
Þau fáu verkefni sem svo raunverulega eru sett af stað eru dæmd til að hafa engin áhrif. Þau eru plástur á fótbrotið. Hafa kannski staðbundin og tímabundin áhrif, en breyta engu í heildina. Þess vegna eru þróunarríkin alltaf í þróun, án þess að þróast. Þau rembast til þess eins að standa í stað. Eins og Bónó segir sjálfur í dægurlagi sem ég er löngu hættur að hlusta á (eftir að Bónó fékk orðu frá Englandsdrottningu, þá hlusta ég ekki á þessa karla lengur).
She will…
Suffer the needle chill
She’s running to stand…
Still.
Bono gagnrýndur fyrir góðgerðastörf
Loading ...
Takk fyrir verulega góða og þarfa grein um hjálparsamtök. Orðið sem slíkt, þ.e.a.s. “hjálparsamtök” er þó ekki villandi í raun, því þessi samtök hjálpa eigendum sínum sannarlega að verða ríkari en þeir voru, ásamt því að vera ein besta leið sem fundin hefur verið upp til peningaþvættis.
Eins og gamli fílantrófistinn og mannvinurinn John David Rockefeller sagði, “The more you give, the more you gain”. Að sjálfsögðu héldu pólitískir viðhlæjendur hans að hann meinti að maður fengi svo mikið til baka andlega, samanber orðatiltækið: sælla er að gefa en þyggja, en ég þykist vita að svo var ekki. Þetta er jú maður sem lét þau orð falla á sínum tíma að það eina sem gæfi lífi hans gildi væri að horfa á auð sinn vaxa, en að sama skapi þá fyrirliti hann menn sem söfnuðu auð, auðsins vegna. Hann var að safna auð í öðrum og göfugri tilgangi.
Svá góðr
1